ورود مفاهیم کلی و مشتبه با آغاز دهه سوم انقلاب
|
بازخوانی مطبوعات دوره اصلاحات (13) |
روزنامه همشهری متعلق به شهرداری تهران، پیام انتخابات را تعبیر به آزادی نموده و تنها راه حل مشکلات موجود جامعه را مسیر قانونمند کردن کشور میداند: «در جامعه قانونمند معنا ندارد که فیالمثل با خانمی که چند تار موی او از سرش بیرون ریخته و یا با جوانی که فیالمثل لباس او خوشایند نیست، برخوردهای شنیع بشود.»
علیرضا علوی تبار، از شاگردان درس سروش در میزگرد روزنامه سلام و ایران در تحلیل انتخابات میگوید: «بهترین گروه برای مدیریت کشور در بلندمدت جناح چپ نواندیش مردمسالار است، اگرچه باید در کوتاه مدت از جناح راست نواندیش مردمسالار کارگزاران هم استفاده کرد. شعار جامعه مدنی خاتمی یک نوع مقاومت در مقابل کسانی بود که میخواهند استبداد ایران به شکل سنتی را با نام جدید تجدید کنند.»
در حالی که دوم خرداد 1376 و حضور حماسی مردم، فصل دیگری در حرکت تکاملی جمهوری اسلامی ایران بود، بیانات مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای پیرامون این حماسه بزرگ، طرح دشمنان بیرونی و همراهی معاندان داخلی را نقش بر آب کردند، ایشان فرمودند: «حماسه بزرگ و شرکت پرشور و بیمثال سی میلیونی هفتمین دوره انتخابات ریاستجمهوری نسیم فرحبخشی بودکه فضای کشور اسلامی را طراوت بخشید و به عنوان تجربه گران سنگ در تاریخ معاصر ماندگار ماند. در انتخاباتی با این درخشندگی و زیبایی همه عناصر دستاندرکار برندهاند، هم کسی که بار مسئولیت را با افتخار بر دوش گرفته و هم همه کسانی که با ورود در میدان رقابت انتخابات، در این آزمایش پرشور، نقش آفریدهاند. بدیهی است که برنده اصلی در این پدیده تابناک، ملت ایران و نظام جمهوری اسلامی است.
رئیسجمهور منتخب نیز در یک کنفرانس خبری و مطبوعاتی در سوم خرداد 1376 انتخابات را رأی اعتماد به رهبری، نظام و انقلاب اعلام کرد. «شما در انتخابات ریاست جمهوری شاهد یکی از شکوهمندترین حضور مردم در صحنهها بودید و از نزدیک ثبات و اقتدار نظام و حضور ملت شریف ما را که وابسته به نظام اسلامی است، به نظاره نشستید. این رأی، رأی اعتماد به رهبری، نظام و انقلاب است و نشان میدهد که مردم ما با هوشیاری در عرصه انتخابات حضور دارند.»
آغاز دهه سوم انقلاب اسلامی مقارن با ورود مفاهیم کلی و مشتبه در جامعه اسلامی ایران شد. مفاهیمی نظیر اصلاحطلبی، جامعه مدنی، گفتوگوی تمدنها، خشونت، توسعه سیاسی، تساهل و تسامح و آزادی، اما به جهت اینکه قلمرو معنایی آنها به طور دقیق از سوی عرضهکنندگان آن مشخص نگردید، قطببندی و صفآرایی حول این مفاهیم در قالب مدافعین و مخالفین، شکل گرفت. در این میان دشمنان خارجی و کسانی در داخل که بقای خود را دروجود مفاهیم کلی و دارای اشتراک لفظی میدیدند، از عرضه مفاهیم مشتبه و نوع واکنش به آن سود میبرند.
مقام معظم رهبری در واکنش به این رویکرد میفرمایند: «یکی از چیزهایی که این وحدت را خدشهدار میکند، مفاهیم مشتبهی است که دائماً در فضای ذهنی مردم پرتاب میشود، هر کس هم به گونهای معنا میکند. یک عده از این طرف، یک عده از آن طرف جنجال و اختلاف غیرلازم درست میشود. البته دشمن در همه این مسائل سود میبرد و به احتمال زیاد در این مسائل یا در بعضیاش دست هم دارد.»
مقام معظم رهبری خط تفرقه و بدبینی در جامعه توسط مطبوعات را چنین بیان میکنند: «امروز مطبوعاتی پیدا میشوند که همه همتشان، تشویق افکار عمومی و ایجاد اختلاف و ایجاد بدبینی در مردم و خوانندگانشان نسبت به نظام است.»
سعید حجاریان مینویسد: «ما راهی جز فشار از پایین و چانهزنی از بالا نداریم؛ فشار از پایین و چانهزنی از بالا معطوف به دو پویش جمهوریت و مشروطیت است. یعنی حضور گسترده مردم در صحنه و نخبگانی که بتوانند از این انرژی و نیرو استفاده کنند و با باز کردن فضای سیاسی، مطالبات خود را مطرح کنند.»
در این میان از عوامل مهم در دور کردن مطبوعات از کارکرد و رسالت اصلی خود وجود جریان سوم ویا همان نفوذیها و چهرههای دوگانه در مطبوعات را میتوان ذکر کرد.
رهبر معظم انقلاب ردپای منافقانه در برخی نشریات را اینگونه تذکر میدهند: «من میدانم که در بسیاری از این مطبوعات آدمهای خوب و مؤمنی مشغول به کارند، چه کسانی که قلم میزنند، چه کسانی که اداره میکنند، اما در لابهلای همینها اثر انگشت عبدالله بن ابیها را من میبینم، تفرقهافکنی، اختلافافکنیها، تشنجآفرینیها، تشویش افکار عمومی، ناامید کردنها، یأس پراکنیها، چهرهسازی عناصر وابسته و مرید دشمن، از نظر انداختن عناصر مفید و مؤمن و مخلص و دلسوز، البته این کارها به جایی هم نخواهد رسید، خدای متعال رسوا میکند.»
